Czy obniżka na Black Friday jest prawdziwa?

Dysk GOODRAM CL100 960 GB potaniał 14 października w jednym ze sklepów z 579 do 479 zł, czyli o 17%¹. Od 17 sierpnia do 13 września kosztował tam jednak dokładnie 479 zł¹. Gdyby sklep nazwał tę zmianę obniżką, musiałby pokazać obok najniższą cenę z 30 dni, a więc 579 zł¹². Na pytanie z tytułu odpowiem zatem tak: etykieta mówi, czy obniżka jest prawdziwa względem ostatniego miesiąca. Czy jest prawdziwa dla Ciebie, pokaże dopiero dłuższa historia ceny.

Przepis patrzy tylko 30 dni wstecz

Zacznę od prawa, bo od niego zależy, co stoi na etykiecie. Od 1 stycznia 2023 roku sklep, który informuje o obniżce, musi obok nowej ceny podać najniższą cenę, „która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki”²³. W 2024 roku Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że od tej ceny liczy się również procent obniżki⁴.

Brzmi jak koniec fałszywych promocji. Problem w tym, że podwyżka sprzed pięciu tygodni w tych 30 dniach już się nie mieści². Black Friday wypada w tym roku 27 listopada, w piątek po amerykańskim Święcie Dziękczynienia⁵⁶. Jeśli sklep podniesie cenę w październiku i utrzyma ją do Black Friday, właśnie ta wyższa cena będzie wtedy najniższą z 30 dni². Ten tekst wychodzi 21 października, więc dzisiejsze ceny są jeszcze sprzed tego okresu.

Ponad sto takich skoków od lipca

Przejrzałem nasze notowania cen od 12 lipca do 17 października, każdy sklep osobno⁷. Szukałem skoków o co najmniej 20%, po których cena trzymała się co najmniej 30 dni i wracała w okolice punktu wyjścia⁷. Krótszych nie liczyłem, bo przy nich etykieta pokazałaby jako najniższą cenę z 30 dni tę sprzed podwyżki². Wyszło 108 takich przypadków przy 103 produktach, od kart graficznych i pamięci po obudowy⁷. Spodziewałem się kilku, nie ponad stu. Gdyby sklepy w dniu spadku ogłosiły promocje, w połowie przypadków etykieta pokazałaby obniżkę o co najmniej 22%⁷.

Nie wiem, czy któryś z tych sklepów ogłosił wtedy promocję. Nie wiem też, skąd wzięły się same skoki: z podwyżki, z końca wcześniejszej promocji czy z pomyłki w cenniku. Z samych cen tych trzech sytuacji nie odróżnię, a dla kupującego skutek jest ten sam. Zeszłorocznego Black Friday w tych danych nie ma, bo notowania zaczynają się w lipcu⁷.

Obniżkę sprawdzisz na wykresie z 90 dni

W tej chwili trudno powiedzieć, jak sklepy ustawią ceny przed tegorocznym Black Friday. Moim zdaniem pewną miarą jest cena sprzed kilku tygodni, a nie procent na etykiecie. W karcie każdego podzespołu na BudujPC jest przycisk „Historia ceny” z wykresem za 30 dni, 90 dni albo z całej historii⁸. Każdy punkt to cena w najtańszym sklepie, w którym produkt był danego dnia dostępny⁸. Myślę, że dla kupującego najtańszy sklep jest właściwym punktem odniesienia, bo liczy się, ile mógł zapłacić gdziekolwiek, a nie cena, od której sklep liczy procent. Przy dysku GOODRAM wykres z 90 dni pokazuje 479 zł z sierpnia i września¹.

Gdybym w tym roku polował w Black Friday na konkretny podzespół, zapisałbym jego cenę jeszcze w październiku. W listopadzie porównałbym z nią cenę w koszyku, a procent na etykiecie potraktowałbym jako informację o ostatnim miesiącu, nie o okazji.

Sources

1. dane budujpc.pl, notowania cen dysku GOODRAM 960GB 2,5" SATA SSD CL100 gen.3 (EAN 5908267923429) dzień po dniu w każdym sklepie, 10.08–17.10.2026, i jego wykres „Historia ceny” (API price-history), odczyt 2026-10-17. ↩ ↩² ↩³ ↩⁴

2. Ustawa z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług, tekst jednolity Dz.U. 2023 poz. 168, art. 4 ust. 2 i 5, https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2023/168/text.html, odczyt 2026-10-17. ↩ ↩² ↩³ ↩⁴ ↩⁵

3. Ustawa z dnia 1 grudnia 2022 r. o zmianie ustawy o prawach konsumenta oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. 2022 poz. 2581, art. 11, https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2022/2581/text.html, odczyt 2026-10-17. ↩

4. Trybunał Sprawiedliwości UE, komunikat prasowy nr 152/24, „Wyrok Trybunału w sprawie C-330/23 | Aldi Süd”, 26.09.2024, https://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2024-09/cp240152pl.pdf, odczyt 2026-10-17. ↩

5. Cambridge Dictionary, „Black Friday”, https://dictionary.cambridge.org/dictionary/english/black-friday, odczyt 2026-10-17. ↩

6. U.S. Office of Personnel Management, „Federal Holidays”, 2026 Holiday Schedule, https://www.opm.gov/policy-data-oversight/pay-leave/federal-holidays/, odczyt 2026-10-17. ↩

7. dane budujpc.pl, notowania cen podzespołów w sklepach dzień po dniu, 12.07–17.10.2026 (85 dni z odczytem), analiza skoków ceny z 17.10.2026 (metoda w rejestrze twierdzeń), odczyt 2026-10-17. ↩ ↩² ↩³ ↩⁴ ↩⁵

8. budujpc.pl, karta podzespołu, „Historia ceny” (zakres wykresu i opis punktów), https://budujpc.pl/pl/builder/advanced, odczyt 2026-10-17. ↩ ↩²